Η πορεία του σχεδίου νόμου από τη διαβούλευση στη Βουλή
Το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας για το νέο πλαίσιο στεγαστικής και κρατικής αρωγής τέθηκε σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση στις 2 Αυγούστου 2026 και η διαδικασία ολοκληρώθηκε στις 19 Αυγούστου 2026.
Στις 16 ημέρες,18 ώρες και 15 λεπτά δημόσιας διαβούλευσης υποβλήθηκαν συνολικά 194 σχόλια, με παρατηρήσεις πολιτών, εργαζομένων, επιστημόνων και φορέων σε μεγάλο μέρος των 37 άρθρων του σχεδίου νόμου. Κατά το κλείσιμο της διαδικασίας, το ίδιο το Υπουργείο ανέφερε ότι οι παρατηρήσεις και οι προτάσεις θα εξετάζονταν κατά την τελική διαμόρφωση του νομοσχεδίου πριν από την κατάθεσή του στη Βουλή.
Στις 24 Αυγούστου το σχέδιο νόμου κατατέθηκε στη Βουλή. Εδώ βρίσκεται ο πλήρης φάκελος. Μεταξύ των πέντε αρχείων δημοσιοποιήθηκε και η Ανάλυση Συνεπειών Ρύθμισης, η οποία περιλαμβάνει την επίσημη Έκθεση Διαβούλευσης και επιτρέπει πλέον να απαντηθεί με στοιχεία ένα απλό ερώτημα:
Τι άλλαξε τελικά μετά τις σχεδόν 17 ημέρες δημόσιας διαβούλευσης;
194 σχόλια – πέντε υιοθετήθηκαν
Η επίσημη Έκθεση Διαβούλευσης καταγράφει ότι επί των γενικών αρχών του σχεδίου νόμου υποβλήθηκαν 82 σχόλια και δεν υιοθετήθηκε κανένα.
Στα επιμέρους άρθρα υιοθετήθηκαν πέντε σχόλια, ενώ 107 δεν ενσωματώθηκαν στο κείμενο που κατατέθηκε στη Βουλή.
Τα πέντε σχόλια που το Υπουργείο καταγράφει ως υιοθετημένα αφορούν:
- ένα σχόλιο στο άρθρο 22 και ένα στο άρθρο 26, τα οποία συνδέονται με τη σαφέστερη προστασία των διαδικασιών που αφορούν φυσικές καταστροφές προγενέστερες της έναρξης ισχύος του νέου νόμου,
- δύο σχόλια στο άρθρο 24,
- και ένα σχόλιο στο άρθρο 25, τα τρία τελευταία για νομοτεχνικές βελτιώσεις.
Η σημαντικότερη από τις μεταβολές που το ίδιο το Υπουργείο αποδίδει στη διαβούλευση εντοπίζεται στο άρθρο 26. Στο κατατεθέν κείμενο διευκρινίζεται πλέον ότι οι προβλεπόμενες καταργήσεις παλαιότερων διατάξεων ισχύουν μόνο για φυσικές καταστροφές που εκδηλώνονται μετά την έναρξη ισχύος του νέου νόμου. Έτσι προστατεύεται η συνέχεια των διοικητικών διαδικασιών που αφορούν παλαιότερες καταστροφές.
Οι υπόλοιπες μεταβολές που το ίδιο το Υπουργείο αποδίδει στη διαβούλευση είναι κατά κύριο λόγο νομοτεχνικού χαρακτήρα.
Η συνολική εικόνα είναι, επομένως, σαφής:
το σχέδιο νόμου εισήλθε στη Βουλή χωρίς εκτεταμένες ουσιαστικές μεταβολές από τη δημόσια διαβούλευση.
Το άρθρο 36 και η μεγάλη συζήτηση για το προσωπικό
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τον ΣΕΑΕΦΚ παρουσιάζει το άρθρο 36, που αφορά την παράταση των συμβάσεων ΙΔΟΧ του προσωπικού του Υπουργείου. [εδώ]
Στο συγκεκριμένο άρθρο δημοσιεύθηκαν 29 σχόλια, με ισχυρή σύγκλιση μεγάλου μέρους των παρεμβάσεων σε ένα βασικό σημείο: η παράταση των συμβάσεων έως τις 31 Οκτωβρίου 2027 είναι αναγκαία για να αποφευχθεί άμεσο λειτουργικό κενό, δεν αποτελεί όμως από μόνη της οριστική λύση του ζητήματος της στελέχωσης.
Στα σχόλια επανέρχονται, με διαφορετικές διατυπώσεις, ζητήματα όπως η δημιουργία οργανικών θέσεων, η σταθερή στελέχωση του μηχανισμού, η αξιοποίηση της πολύχρονης ειδικής εμπειρίας του ήδη υπηρετούντος προσωπικού, η σύνδεση της μεταβατικής περιόδου με διαδικασίες ΑΣΕΠ και η αποφυγή νέου λειτουργικού κενού όταν λήξει η παράταση. Ενδεικτικές παρεμβάσεις μιλούν ρητά για την ανάγκη το άρθρο 36 να αποτελέσει μεταβατικό στάδιο προς σταθερή λύση και όχι έναν ακόμη κύκλο παρατάσεων.
Ο ΣΕΑΕΦΚ κατέθεσε τη δική του ολοκληρωμένη θέση στις 19 Αυγούστου, με κεντρική επισήμανση:
«Η παράταση είναι αναγκαία, αλλά δεν αποτελεί ολοκληρωμένη λύση».
Η παρέμβαση έθεσε το ουσιαστικό ερώτημα που παραμένει ανοιχτό και μετά την κατάθεση του νομοσχεδίου:
με ποιο ανθρώπινο δυναμικό θα λειτουργήσει σε σταθερή βάση ο νέος μηχανισμός αποκατάστασης που το ίδιο το νομοσχέδιο επιχειρεί να θεσπίσει;
Τι απάντησε το Υπουργείο
Στο σημείο αυτό η Έκθεση Διαβούλευσης έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, γιατί δεν περιορίζεται στη γενική αιτιολόγηση που χρησιμοποιείται για τα υπόλοιπα μη υιοθετηθέντα σχόλια.
Κάνει ειδική αναφορά στα σχόλια του άρθρου 36.
Το Υπουργείο αναφέρει ότι η κάλυψη πάγιων και διαρκών αναγκών με προσωπικό μόνιμου χαρακτήρα προϋποθέτει την ύπαρξη αντίστοιχων οργανικών θέσεων και την τήρηση των διαδικασιών πρόσληψης υπό τις εγγυήσεις του ΑΣΕΠ. Παράλληλα, γνωστοποιεί ότι βρίσκεται σε εξέλιξη η διαδικασία κατάρτισης του νέου Οργανισμού του Υπουργείου, στο πλαίσιο της οποίας εξετάζονται συνολικά η οργανωτική διάρθρωση και η στελέχωση των υπηρεσιών.
Καταλήγει, όμως, ότι το σχετικό αίτημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί στο πλαίσιο της συγκεκριμένης ρύθμισης περί παράτασης των υφιστάμενων συμβάσεων ορισμένου χρόνου.
Η διατύπωση αυτή χρειάζεται να διαβαστεί με ακρίβεια.
Το Υπουργείο δεν αποδέχεται στο άρθρο 36 την πρόταση για μεταβατικό μηχανισμό σταθερής στελέχωσης. Δεν δηλώνει όμως και ότι το ζήτημα της σταθερής στελέχωσης είναι ανύπαρκτο ή άσχετο. Το συνδέει παραπεμπτικά με τον νέο Οργανισμό / οργανικές θέσεις και νόμιμες διαδικασίες πρόσληψης.
Το αποτέλεσμα στο νομοθετικό κείμενο είναι σαφές: το άρθρο 36 κατατέθηκε στη Βουλή χωρίς ουσιαστική μεταβολή από την εκδοχή της δημόσιας διαβούλευσης. Και στις τρεις κατηγορίες συμβάσεων διατηρείται η παράταση έως την 31η Οκτωβρίου 2027. Η διατύπωση αυτή αντιστοιχεί στο άρθρο 36 που είχε τεθεί στο OpenGov.
Από τη διαβούλευση στην κοινοβουλευτική διαδικασία
Οι αριθμοί της ίδιας της Έκθεσης Διαβούλευσης δείχνουν ότι η δημόσια ηλεκτρονική διαδικασία επέφερε περιορισμένες μεταβολές στο νομοσχέδιο.
Αυτό δεν μηδενίζει τη σημασία των παρεμβάσεων που κατατέθηκαν.
Αντίθετα, οι παρατηρήσεις, οι διαφορετικές προσεγγίσεις και οι συγκεκριμένες νομοθετικές προτάσεις που έχουν πλέον δημοσιοποιηθεί αποτελούν υλικό της επόμενης φάσης: της κοινοβουλευτικής επεξεργασίας.
Για τον ΣΕΑΕΦΚ ειδικότερα, το ζήτημα του άρθρου 36 όχι μόνο παραμένει ανοιχτό, αλλά έχει πλέον αποκτήσει και μία επίσημη απάντηση του Υπουργείου, απέναντι στην οποία μπορεί να συνεχιστεί η συζήτηση.
Η παράταση μέχρι τον Οκτώβριο του 2027 λύνει το άμεσο πρόβλημα.
Δεν απαντά ακόμη στο ερώτημα της επόμενης ημέρας.
Μια τελευταία σημείωση για την ΟΚΕ
Η πορεία του νομοσχεδίου προς τη Βουλή αποκάλυψε και μια ασυνήθιστη εικόνα ως προς τη διαδικασία της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής.
Από τα έγγραφα του κοινοβουλευτικού φακέλου έγινε γνωστό ότι το σχέδιο νόμου είχε αποσταλεί στην ΟΚΕ προς γνωμοδότηση ήδη στις 2 Αυγούστου, την ίδια ημέρα που άρχισε η δημόσια διαβούλευση, και ότι η Επιτροπή Εργασίας ολοκλήρωσε το έργο της στις 12 Αυγούστου.
Μάλιστα, η ίδια η Ανάλυση Συνεπειών Ρύθμισης αναφέρει ότι η (από…) γνωμοδότηση της ΟΚΕ κοινοποιήθηκε με διαβιβαστικό έγγραφο της 19ης Αυγούστου 2026.
Την ίδια στιγμή, όμως, το έγγραφο που περιλαμβάνεται στον κοινοβουλευτικό φάκελο φέρει τον τίτλο «Σχέδιο Γνώμης της Ο.Κ.Ε.», ενώ ακόμη και σήμερα η επίσημη ιστοσελίδα της ΟΚΕ εμφανίζει το συγκεκριμένο νομοσχέδιο ως «Σε εξέλιξη», χωρίς αναρτημένη τελική Γνώμη.
Το στοιχείο αυτό εξηγεί και την εικόνα που υπήρχε δημόσια μέχρι τη δημοσιοποίηση του κοινοβουλευτικού φακέλου. Δεν χρειάζεται, ωστόσο, να μετατραπεί σε κύριο θέμα. Εδώ το Υπόμνημα ΣΕΑΕΦΚ στην ΟΚΕ
Το σχέδιο νόμου βρίσκεται πλέον στη Βουλή.
Ο ΣΕΑΕΦΚ έχει ήδη συγκροτήσει τις θέσεις και τις προτάσεις του και θα συνεχίσει την παρέμβασή του στο στάδιο της κοινοβουλευτικής επεξεργασίας, με την κατάθεση του σχετικού υλικού στις αρμόδιες Επιτροπές και με κάθε πρόσφορο θεσμικό τρόπο.
Η διαβούλευση ολοκληρώθηκε. Η συζήτηση για τις αναγκαίες βελτιώσεις του νομοσχεδίου όχι.
Επιμέλεια: Γενικός Γραμματέας ΣΕΑΕΦΚ
Το ενημερωτικό σημείωμα συντάχθηκε για την επικαιροποίηση της ενημέρωσης των μελών και την προετοιμασία της κοινοβουλευτικής παρέμβασης του Συλλόγου.
